Vrijdag, 21 november 2008
Hoe punitief is België? De gevangenispopulatie stijgt al jaren en ook de alternatieve sancties - in het bijzonder de werkstraf - kennen een sterke opmars. Het lijkt wel alsof we méér straffen, en harder straffen.
Het punitiviteitsdebat kent echter uiteenlopende strekkingen. Men klaagt over de verloren geloofwaardigheid van het straffen en het algemene klimaat van straffeloosheid: geen eenduidig vervolgingsbeleid, de niet-uitvoering van korte vrijheidsstraffen, voorlopige invrijheidstellingen als hulpmiddel tegen de overbevolking, het 'softe' karakter van elektronisch toezicht - de zogenaamde 'ET-light' - en de laksheid waarmee andere maatregelen worden opgevolgd ...
Tegelijk zou de grotere gevoeligheid voor de noden van slachtoffers op verschillende niveaus een strenger beleid in de hand werken.
In de ons omringende landen zien we gelijkaardige ontwikkelingen. In de vakliteratuur spreekt men over 'nieuwe punitiviteit', 'controlecultuur', 'strafpopulisme', 'een nieuwe straflust', 'heropleving van het strafrecht', 'penalisering van het sociale', enzovoort. Wat is hier van aan? En hoe zit het met België? Is er sprake van een verharding van het strafbeleid? Hoe verhoudt de bestraffingspraktijk zich tot de evoluerende criminaliteit? Treden politie en justitie kordater en meer doelgericht, maar misschien ook harder, op tegen overlast en afwijkend gedrag? Zien we een selectieve punitiviteit gericht tegen bepaalde groepen in de samenleving, met de focus vooral op de meer traditionele vormen van criminaliteit? Bieden nieuwe ontwikkelingen in het strafrechtelijke discours, de 'what works'-benadering, de juridisering van de strafuitvoering, enz. even zo vele aanzetten tot feitelijke verstrenging? Hoe moeten we de samenhang zien met bredere maatschappelijke tendensen?
Dergelijke vragen staan centraal op de studiedag 'Hoe punitief is België?'.
Doelgroep:
alle actoren die rechtstreeks of onrechtstreeks betrokken zijn op de strafrechtsbedeling: magistratuur, politie, justitiehuizen, preventiediensten, advocatuur, penitentiaire inrichtingen, strafuitvoeringsrechtbanken, justitieel welzijnswerk en andere welzijnsvoorzieningen, de diverse sectoren van de slachtofferzorg, wetenschappelijk onderzoekers en studenten
Organisatie:
deelredactie 'Strafuitvoering en justitiële hulpverlening' Panopticon
i.s.m. Leuvens Instituut voor Criminologie (LINC)
Locatie:
Auditorium Zeger Van Hee, College De Valk, K.U.Leuven
Tiensestraat 41, 3000 Leuven
Deelname:
Inschrijven uitsluitend online via: www.maklu.be/punitiviteit
Deelnameprijs: 65 euro, waarin inbegrepen: deelname studiedag; koffie, lunch, receptie, congresboek (uitgave MAKLU, verschijnt begin 2009)
Uiterste inschrijvingsdatum: 14 november 2008.
Inlichtingen? Andrea Ons of Sonja Wellens
(andrea.ons@law.kuleuven.be; sonja.wellens@law.kuleuven.be): tel. ++32 (0)16 325300
Programma:
09.15 uur: Welkom door de dagvoorzitter
Prof. dr. Kristel Beyens, Vakgroep Criminologie, Vrije Universiteit Brussel
09.30 uur: Wat is punitiviteit?
Dr. Tom Daems, Instituut voor Strafrecht en LINC, K.U.Leuven
10.00 uur: Evoluties in criminaliteit en onveiligheidsgevoelens
Prof. dr. Paul Ponsaers, Onderzoeksgroep SVA, Vakgroep Strafrecht & Criminologie, UGent
10.30 uur: Evoluties in punitiviteit: lessen uit de justitiële statistieken
Dr. Eric Maes, Nationaal Instituut voor Criminalistiek en Criminologie, Brussel
11.15 uur: Koffiepauze
11.45 uur: Punitieve behoeften, samenleving en publieke opinie
Dhr. Kristof Verfaillie, Vakgroep Criminologie, Vrije Universiteit Brussel
12.15 uur: Punitiviteit en de aandacht voor slachtoffers
Prof. dr. Ivo Aertsen, LINC, K.U.Leuven
12.45 uur: Lunch
13.45 uur: Panelgesprek en debat
Moderator: prof. dr. Frank Verbruggen, Instituut voor Strafrecht, K.U.LeuvenSanctioneren op gemeentelijk en politieniveau:
prof. dr. Paul De Hert, Faculteit Recht en Criminologie Vrije Universiteit Brussel
Het vervolgings- en strafbeleid van het OM:
dhr. Johan Sabbe, procureur des Konings te Gent
Straftoemetingspraktijk en -beleid:
dhr. Freddy Troch, waarnemend voorzitter Rechtbank van Eerste Aanleg Dendermonde
Ontwikkelingen in de strafuitvoering:
dhr. Freddy Pieters, voorzitter Strafuitvoeringsrechtbank Brussel
Controle en begeleiding door de Justitiehuizen:
mevr. Erika Fieuws, directrice Justitiehuis Mechelen
15.45 uur: Punitiviteit in Nederland vergeleken
Prof. dr. Martin Moerings, Universiteit Leiden
16.15 uur: Receptie en einde van de studiedag
Maklu-Uitgevers n.v.
Somersstraat 13-15, 2018 Antwerpen,
Tel.: + 32 (3) 231 29 00, Fax: +32 (3) 233 26 59
Koninginnelaan 96, 7315
EB Apeldoorn, Tel.: +31 (55) 522 06 25, Fax: +31 (55) 522 56 94